![]() |
| Foto Konferénsia Imprensa/Komite Popular-HAK |
Konferénsia Imprensa “Rekrutamentu Kandidatu Foun PNTL Kontra Prinsipiu Boa Governasaun”
Asosiasaun HAK nu’udar organizasaun Naun-Governamental, ne’ebé servisu iha área direitus umánus, observa katak prosesu rekrutamentu Polísia Nasionál Timor-Leste (PNTL) ne’ebé dadaun la’o hela mak momentu importante atu kontinua fortalese profisionalizmu, integridade no konfiansa públika ba forsa siguransa estadu nian. Haree ba nesesidade siguransa iha rai laran mak Konsellu Ministru diside hodi loke vaga ba kandidatu foun PNTL liuhusi Diploma Ministerial numeru 17/2025, 25 Juñu altera ona ho Diploma Ministerial numeru 37/2025, 10 de Outubro kona-ba rekrutamentu ba ajente Polísia Nasional Timor-Leste.
Rekrutamentu ne’e importante tebes tanba PNTL mak instituisaun siguransa públika ne’ebé iha papel estratéjiku atu proteje no garante siguransa ba sidadaun sira nian iha estadu direitu demokrátiku. Ami apresia no rekoñese esforsu husi Governu no Instituisaun relevante sira ba politika rekrutamentu ida ne’e, maibé hanesan organizasaun direitus umanus ne’ebé tau matan ba asuntu direitus umanus hakarak subliña katak, rekrutamentu Polisia Nasional Timor -Leste PNTL presiza la’o tuir prinsípiu legalidade, transparénsia, méritu, imparsiálidade, igualidade no oportunidade, tuir prinsipiu direitus umanus no enkuandramentu legal sira ne’ebé vigor.
Iha loron tolu fulan Febreiru 2026 liuhusi Komisaun Rekrutamentu PNTL públika lista jeral kandidatu foun ho total rihun sanulu resin rua atus ualu hitu nulu resin haat (12.874). Husi númeru ne’e, iha kandidatu rihun sanulu atus lima sia nulu resin hitu (10.597) mak aprovadu no kandidatu rihun rua atus rua hitu nulu resin hitu (2.277) mak la aprovadu. Husi numeru aprovadu ne’e fo prioridade ba kandidatu atus haat (400)ne’ebé tuir kouta kada munisipiu mak sei ba teste médiku. Situasaun ne’e sai polemika iha públiku no hetan reasaun maka’as husi kandidatu sira tanba konsidera naran aprovadu hotu iha lista, maibe la admiti ba teste mediku. Iha indikasaun forti mos lista kadetes foun sira ne’ebé aprovadu ba teste mediku maioria oan husi superior PNTL sira.
Ho ida ne’e AMI rekomenda:
1. Husu Ministériu Interior no PNTL imediatamente atu anula desizaun ba prosesu rekrutamentu ne’ebé hamosu ona polemika iha Publiku.
2. Husu ba PDHJ imediatamente atu halo investigasaun ne’ebe klean hodi hatene tendensia ba pratika sira ne’ebe kontra prinsipiu Boa Governasaun
3. Husu ba Parlamentu Nasionál Komisaun B ne’ebe trata asuntu Negósiu Estranjeiru, Defeza ho Seguransa atu halo fiskalizasaun ba prosesu rekrutamentu ne’ebe iha tendensia kontra prinsipiu Boa Governasaun.
HAK fiar katak rekrutamentu PNTL ne’ebé la’o ho padraun di’ak no kredível sei kontribui ba hari’i forsa polísia ne’ebé profesionaál, disiplina no respeita ba prinsipiu direitu umánus. Apresia ba kandidatu kadetes Foun PNTL ne’ebe hatudu maturidade ba buka lia los no justisa ho dalan legal no demokratiku.
Díli, 10 Febreiru 2026
Antonino de Limas
Vise Diretor HAK


